|
Nationale Dodenherdenking
In Nederland vindt jaarlijks op 4 mei de Nationale Dodenherdenking plaats. Men herdenkt alle burgers en militairen van het Koninkrijk der Nederlanden, die waar ook ter wereld zijn omgekomen sinds het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog (men gaat hierbij uit van 10 mei 1940) in oorlogssituaties en bij vredesoperaties. Tot 1961 had de herdenking slechts betrekking op de Nederlandse slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog. Vanaf 1961 worden op 4 mei ook de gevallenen tijdens andere militaire conflicten (zoals de politionele acties in Nederlands-Indië) en vredesoperaties (zoals in Libanon of Bosnië) herdacht. Dam
De nationale herdenking op de Dam in Amsterdam vindt plaats volgens een vast patroon. In de aan de Dam gelegen Nieuwe Kerk vind een plechtigheid plaats waar, naast leden van de koninklijke familie en regeringsvertegenwoordigers, oorlogsgetroffenen en nabestaanden aanwezig zijn. Deze plechtigheid begint om 18:55, duurt een half uur en wordt rechtstreeks uitgezonden op een van de publieke netten. Tijdens de plechtigheid wordt ook de 4 meilezing uitgesproken. Om 19:50 verlaat de Koningin de Nieuwe Kerk en loopt, tezamen met de Kroonprins en diens echtgenote en enkele politieke en militaire hoogwaardigheidsbekleders, door een erecouloir van veteranen naar het monument op de Dam. Voor het monument stopt de groep. Een lid van het Nationaal Comité 4 en 5 mei spreekt de volgende tekst uit:
"Tijdens de Nationale Herdenking herdenken wij allen - burgers en militairen - die in het Koninkrijk der Nederlanden of waar ook ter wereld zijn omgekomen sinds het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog, in oorlogssituaties en bij vredesoperaties. Alle herinneringen daaraan komen samen tijdens de Nationale Herdenking. Om acht uur is het overal in Nederland twee minuten stil. Twee minuten, waarin we ons realiseren dat we hier in vrijheid twee minuten stil kunnen en mogen zijn. Ter nagedachtenis aan allen die zijn omgekomen, leggen Hare Majesteit de Koningin en Zijne Koninklijke Hoogheid de Prins van Oranje de eerste krans bij het Nationaal Monument." Hierna leggen de Koningin en de Kroonprins een krans bij het monument namens alle burgers van Nederland. Vervolgens wordt het signaal 'Taptoe' gespeeld, dat om acht uur eindigt; de klok van de Nieuwe Kerk slaat en er worden twee minuten stilte gehouden ter nagedachtenis aan degenen die in en vanwege een oorlog zijn omgekomen. Ter beëindiging van de twee minuten stilte wordt een couplet van het Wilhelmus gespeeld. Hierop wordt een korte toespraak gehouden over de betekenis van 4 mei. Kransen worden vervolgens gelegd door vertegenwoordigers van de regering, waaronder de minister-president, van het parlement, de krijgsmacht, verzetsbeweging en allerlei organisaties en groeperingen in de maatschappij; ook wordt een zelfgeschreven gedicht uitgesproken door een scholier. Hierna worden bloemen neergelegd bij het monument door lokale schoolkinderen. Ten slotte begint het defilé, waarbij eenieder langs het monument kan lopen en bloemen kan neerleggen. De plechtigheid op de Dam, van het verlaten van de Nieuwe Kerk door de Koningin tot het begin van het defilé, wordt op alle publieke zenders uitgezonden, alsmede op de SBS-zenders. De RTL-zenders zenden de herdenking op de Waalsdorpervlakte uit. Andere herdenkingen
Ook op andere plaatsen in Nederland worden soortgelijke plechtigheden gehouden en kransen en bloemen gelegd, zoals op de Waalsdorpervlakte in Scheveningen, het ereveld Grebbeberg in Rhenen en honderden andere plaatsen waar graven of monumenten aan de slachtoffers en de bezetting herinneren. De twee minuten stilte gelden in het hele land, ook op plaatsen waar geen plechtigheid wordt gehouden. Treinen en bussen worden stilgezet en van iedereen wordt verwacht dat hij een moment van stilte in acht neemt. De Provinciale Herdenking in Brabant vindt jaarlijks plaats in de H. Willibrorduskerk te Waalre. Dit oudste kerkje van Waalre is het Provinciaal Gedenkteken voor Brabants Gesneuvelden. Niet alleen de gesneuvelden tijdens de tweede wereldoorlog worden hier herdacht, maar ook gesneuvelden uit voormalig Oost-Indië, Korea, voormalig Nieuw Guinea en zij die stierven onder de vlag van de Verenigde Naties.
Vlaggen
Op 4 mei hoort de vlag van 6 uur 's avonds tot 10 minuten over 9 halfstok te hangen. Indien er bij de dodenherdenking een vlag halfstok hangt, wordt de vlag in top gehesen na het laten horen van het volkslied. Volgens het nieuwste protocol uit 2001 mag de vlag na het horen van het volkslied ook halfstok gelaten worden. Een dag later, op 5 mei wordt de bevrijding van de Duitse bezetter (1940-1945) gevierd. De eerste dodenherdenking werd gehouden op 9 mei 1945 op de Dam in Amsterdam. Het gemeentebestuur had daar de vorige dag over beslist. Er werd een minuut stilte gehouden om de gevallenen te herdenken. Bron: Wikipedia.nl
|